Ogólnopolski Program Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi

Rejestracja telefoniczna:

Aktualności

Podziękowanie

Podziękowanie

W imieniu własnym oraz pracowników Kliniki Chirurgii Głowy, Szyi i Onkologii Laryngologicznej Wielkopolskiego Centrum Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie w Poznaniu składam serdecznie podziękowania dla Pani Darii Malik, Pani Anny Wygralak, Pani Elżbiety Zając, Pani...

czytaj dalej
Czym są nowotwory głowy i szyi?
Nowotwory głowy i szyi to nazwa zbiorcza dla wszystkich nowotworów zlokalizowanych w obszarze głowy oraz szyi z wyjątkiem mózgu.  Są to nowotwory, które ze względu na swoje umiejscowienie, rozwijają się skrycie i wywołują objawy niecharakterystyczne, które również towarzyszą banalnym infekcjom górnych dróg oddechowych (ból gardła, ból podczas połykania, chrypka). Rozwój większości nowotworów głowy i szyi zachodzi w błonie śluzowej górnych dróg oddechowych i przełyku w tym w jamie ustnej, gardle, krtani, jamie nosowej i zatokach. Mogą one powstawać również w śliniankach, tarczycy i gruczołach przytarczycowych, tkance miękkiej , kościach i skórze.
Grupy ryzyka – kto najczęściej choruje?
Czynnikami wpływającymi na rozwój raka głowy i szyi są:


PALENIE

Nowotwory głowy i szyi są typowo związane z używaniem tytoniu, a ryzyko powstania pierwotnego, a następnie ryzyko rozwoju kolejnych nowotworów pierwotnych jest wprost proporcjonalne do czasu i intensywności używania tytoniu.

 

ALKOHOL

Mężczyźni, którzy spożywają więcej niż trzy jednostki alkoholu dziennie i kobiety, które spożywają ponad 2 jednostki alkoholu dziennie są znacznie bardziej podatni na zachorowanie na raka głowy i szyi. Ekspozycja na alkohol i tytoń jest kluczowym czynnikiem wpływającym na powstanie nowotworów błon śluzowych górnych dróg oddechowych i górnej części przełyku.

 

WIRUS HPV

Badania epidemiologiczne, wskazują na ścisły związek rozwoju nowotworów gardła środkowego (migdałek podniebienny, nasada języka) z zakażeniem niektórymi podtypami wirusa HPV Jak w przypadku większości nowotworów ryzyko zachorowania na nowotwory głowy i szyi zwiększa się u obu płci wraz z wiekiem do 64 roku życia włącznie. W populacji mężczyzn 60%, a w populacji kobiet 52% rozpoznanych nowotworów głowy i szyi występuje u osób w wieku 45-64. Szczyt zachorowalności przypada zarówno u mężczyzn jak i u kobiet na lata 55-64. Po czym następuje gwałtowny spadek zachorowalności. W Polsce, podobnie jak w innych krajach Europy, obserwuje się nowe zjawisko określane jako „fenomen epidemiologiczny” tj. wzrost liczby nowych zachorowań na nowotwory głowy i szyi u ludzi poniżej 40 r.ż., którzy nigdy nie palili, ani nie nadużywali alkoholu. Badania naukowe wskazują, że czynnikiem potencjalnego ryzyka w tej grupie jest infekcja wirusem HPV.

Wczesna diagnoza - dlaczego jest istotna?
Obecnie ponad 60% pacjentów już w momencie diagnozy znajduje się w zaawansowanym stopniu choroby. 60% osób z tej grupy umiera w ciągu 5 lat. Jeżeli natomiast zdiagnozujemy NGiSz na wczesnym etapie zaawansowania, stopień przeżywalności wynosi nawet 80-90%. Warto dodać, że poza wystąpieniem zagrożeniem dla życia pacjenta, NGiSz powodują:

  • utratę mowy,
  • procesu komunikatywnego,
  • deficyty w obszarze podstawowych zmysłów,
  • zniekształcenia twarzy,

a co za tym idzie poczucie wykluczenia, ostracyzmu społecznego i znacznego utrudnienia wykonywania codziennych czynności Wczesna diagnoza to efektywniejsze leczenie!

Kiedy należy udać się do specjalisty?
Definicja „Jeden przez Trzy“, wypracowana przez wiodących ekspertów z dziedziny nowotworów głowy i szyi w Europie, mówi że lekarz pierwszego kontaktu powinien skierować pacjenta do specjalisty w dziedzinie głowy i szyi, jeśli u pacjenta wystąpi którykolwiek ze wskazanych objawów przez 3 tygodnie:

  • pieczenie języka, niegojące się owrzodzenie oraz/lub czerwone albo białe naloty w jamie ustnej,
  • ból gardła,
  • przewlekła chrypka,
  • guz na szyi,
  • niedrożność nosa oraz/lub krwawy wyciek z nosa,
  • ból w trakcie oraz/lub problemy z przełykaniem.

Ogólnopolski Program Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi autorstwa prof. dr hab. n. med. Wojciecha Golusińskiego (przekierowanie po naciśnięciu na nazwisko Profesora link o autorze), jest odpowiedzią na stały i bardzo znaczący wzrost zachorowalności na nowotwory głowy i szyi. Ta grupa chorób najczęściej diagnozowana jest w III i IV stadium zaawansowania, kiedy to medycyna może zaoferować jedynie leczenie paliatywne, którego celem jest przedłużenie życia i poprawa jego komfortu.  Zgodnie z danymi Krajowego Rejestru Nowotworów liczba nowych rozpoznań wzrosła w ostatniej dekadzie o 25% tj. z 8 694 do 10 801. Mapy Potrzeb Zdrowotnych, opracowane przez Ministerstwo Zdrowia, prognozują w latach 2015-2025 wzrost liczby zachorowań na nowotwory głowy i szyi o 10%. Dotychczas w Europie i w Polsce  nie prowadzono populacyjnych działań ukierunkowanych na profilaktykę pierwotną i wtórną nowotworów głowy i szyi. Głównym celem Programu Profilaktyki jest wczesne wykrycie zmian nowotworowych, mało inwazyjne leczenie, szybki powrót do zdrowia/pracy poprzez:

  • stworzenie programu profilaktyki pierwotnej,
  • stworzenie programu profilaktyki wtórnej.

PROF. DR HAB. N. MED. WOJCIECH GOLUSIŃSKI

PROF. DR HAB. N. MED. WOJCIECH GOLUSIŃSKI

kierownik Katedry i Kliniki Chirurgii Głowy, Szyi i Onkologii Laryngologicznej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu

 

Program Profilaktyki pn. „ Realizacja Programu Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi w województwach lubuskim, wielkopolskim i zachodniopomorskim”  przeprowadza

Wielkopolskie Centrum Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie

ul. Garbary 15, 61- 866 Poznań

Biuro Projektu

+48 61 88 50 729

  ul. Za Bramką 1, 61-842 Poznań

Koordynator programu profilaktyki:

Sandra Roczeń

Sandra Roczeń

sandra.roczen@wco.pl

Hanna Przydatek

Hanna Przydatek

hanna.przydatek@wco.pl

Kinga Dziubałka

Kinga Dziubałka

kinga.grupinska@wco.pl